Mucaaradka oo ku dhawaaqay bannaanbaxyo toddobaadle ah ilaa Xasan Sheekh ka baxayo Villa Somalia
Muqdisho – Golaha Mustaqbalka Soomaaliyeed oo ay ku mideysan yihiin siyaasiyiinta mucaaradka ah ayaa Talaadadii shalay ku dhawaaqay inay magaalada Muqdisho ka bilaabi doonaan bannaanbaxyo toddobaadle ah laga bilaabo 4-ta Juun, si ay cadaadis ugu saaraan dowladda federaalka kadib markii ay fashilmeen wada-hadallo looga hadlayay khilaafka doorashooyinka dalka.
Mucaaradka ayaa sheegay in dibadbaxyadu ay qabsoomi doonaan maalin kasta oo Khamiis ah ilaa laga gaarayo heshiis siyaasadeed oo ku saabsan hannaanka doorashooyinka. Hoggaamiyeyaasha mucaaradka ayaa ku tilmaamay isu-soo-baxyada kuwo nabadeed, iyagoo shacabka Muqdisho ugu baaqay inay ka qeyb qaataan marka la soo dhammeeyo ciidda kadib.
Ku dhawaaqista bannaanbaxyada ayaa lagu sameeyay shir jaraa’id oo ka dhacay Muqdisho, waxaana ka qeyb galayadaxweynihii hore ee Soomaaliya Sharif Sheikh Ahmed, xildhibaan Abdirahman Abdishakur Warsame, raysal wasaarihii hore Hassan Ali Khaire iyo siyaasiyiin kale oo mucaarad ah.
Sharif Sheekh Axmed ayaa sheegay in muddo xileedka Madaxweynaha Soomaaliya Hassan Sheikh Mohamud, dowladda federaalka iyo baarlamaanka uu dhammaaday, isagoo ku dooday in doorasho aan lagu saleyn heshiis siyaasadeed oo loo dhan yahay aysan yeelan karin sharciyad buuxda.
Wuxuu sheegay in wada-hadalladii toddobaadkii hore ee looga hadlay arrimaha doorashooyinka ay kusoo dhammaadeen guul-darro, isagoo xusay in doorashooyinka aan dhinac keliya maamuli karin. Sida uu sheegay, dhinacyada siyaasadda waa inay ku heshiiyaan guddiyada doorashada, habraacyada iyo waqtiga codbixinta.
Sharif ayaa sidoo kale dhaliilay doorashooyinkii dhowaan ka dhacay Muqdisho iyo Baydhabo, isagoo sheegay inay muujiyeen musuqmaasuq iyo kala qeybsanaan siyaasadeed oo ka dhalan karta doorashooyin aan heshiis lagu ahayn. Wuxuu dowladda ku eedeeyay inay ciidamo geysay deegaanno ay ka jiraan dagaallo iyo xiisado siyaasadeed, taasoo uu sheegay inay sababtay dhimashada askar iyo saraakiil ciidan.
Cabdiraxmaan Cabdishakuur Warsame ayaa isna sheegay in Xasan Sheekh Maxamuud hadda loo arki karo “madaxweyne hore,” isagoo ku dooday in muddo xileedkiisii dastuuriga ahaa uu dhammaaday. Wuxuu shacabka Muqdisho ugu baaqay inay ka qeyb qaataan bannaanbaxyada qorsheysan, isagoo sheegay in mucaaradku sii wadi doono cadaadiska dadweynaha ilaa heshiis laga gaaro khilaafka jira.
Dowladda federaalka ayaa si adag u diidday sheegashada mucaaradka ee ah in muddo xileedka madaxweynaha uu dhammaaday. Mas’uuliyiinta dowladda ayaa sheegay in wax-ka-beddellada dastuurka ee baarlamaanku ansixiyay ay muddo hal sano ah ku kordhiyeen hay’adaha federaalka, isla markaana muddo xileedka madaxweynaha laga dhigay shan sano, taasoo ka dhigeysa in xilka hadda uu socdo illaa 15-ka May 2027.
Mucaaradka ayaa diiddan wax-ka-beddelladaas dastuurka, iyagoo ku doodaya in lagu meel mariyay iyadoo aan la helin heshiis siyaasadeed oo ballaaran, sidaas darteedna aan loo adeegsan karin muddo kororsi.
Khilaafka siyaasadeed ayaa sii xoogeystay kadib markii saddex maalmood oo wada-hadallo ah oo Muqdisho ku dhexmaray dowladda iyo mucaaradka ay kusoo dhammaadeen heshiis la’aan. Wadahadalladaas ayaa diiradda lagu saaray hannaanka doorashada, wax-ka-beddelka dastuurka iyo marxaladda kala-guurka siyaasadeed ee dalka.
Beesha caalamka, oo ay ku jiraan QM, Midowga Afrika iyo IGAD, ayaa ugu baaqay hoggaamiyeyaasha Soomaaliya inay dib u bilaabaan wada-hadallada, kana fogaadaan xiisad hor leh, isla markaana gaaraan heshiis siyaasadeed oo loo dhan yahay.
Mas’uuliyiinta dowladda federaalka ayaa sheegay in Soomaaliya ay tahay inay u gudubto doorasho qof iyo cod ah si loo ballaariyo ka qeybgalka shacabka loona soo afjaro nidaamka doorashada dadban. Hase yeeshee, mucaaradka ayaa qaba in hannaan doorasho toos ah uu ku imaan karo oo keliya heshiis siyaasadeed, hay’ado lagu kalsoon yahay iyo wadashaqeyn lala yeesho dowlad-goboleedyada.
GAROWE ONLINE