ICG: Soomaaliya weli diyaar uma aha inay si buuxda ula wareegto mas’uuliyadda amniga

MUQDISHO, Soomaaliya — International Crisis Group (ICG) ayaa sheegtay in ciidamada Soomaaliya aysan weli awoodin inay si buuxda oo degdeg ah ula wareegaan dhammaan mas’uuliyadaha amni ee ay hadda hayaan ciidamada Hawlgalka Taageerada iyo Xasilinta Midowga Afrika ee Soomaaliya (AUSSOM).

Warbixinta ayaa tusaale u soo qaadatay howlgalladii amni ee ka dhacay Shabeellaha Hoose, iyadoo sheegtay in ciidamada Soomaaliya ay weli ku tiirsanaayeen taageero dibadeed si ay u fuliyaan howlgalladaas.

ICG waxay sidoo kale sheegtay in khilaafaadka siyaasadeed ee u dhexeeya dowladda federaalka iyo qaar ka mid ah dowlad-goboleedyada, gaar ahaan Puntland iyo Jubaland, ay caqabad ku yihiin dadaallada lagu dhisayo ciidan qaran oo mideysan.

Warbixintu waxay tilmaantay in Soomaaliya ay hore u sameysatay heshiisyo amni oo laba geesood ah oo ay la leedahay Uganda, Kenya iyo Itoobiya. Sida ICG sheegtay, heshiisyadaasi waxay suuragal ka dhigi karaan in ciidamo ka socda dalalkaas ay sii joogaan Soomaaliya xitaa haddii AUSSOM la dhimo ama uu soo gabagaboobo.

Türkiye ayaa sidoo kale lagu xusay inuu leeyahay door sii kordhaya oo ku saabsan dhismaha ciidamada Soomaaliya. ICG waxay sheegtay in Ankara ay tababartay kumannaan askari Soomaaliyeed, isla markaana ay Soomaaliya ka taageerto dhinacyada milatariga.

Mareykanka ayaa isna sii wadi doona howlgallada uu si gaar ah uga fuliyo Soomaaliya ee ka dhanka ah Al-Shabaab, sida ay sheegtay warbixintu.

ICG waxay ka digtay in haddii taageerada ay bixiso Qaramada Midoobay ee UNSOS ay dhammaato, ay adkaan karto in AUSSOM ay sii waddo hawlgalladeeda qaabkii hore. Waxay sheegtay in meelaha qaar ee ay ciidamada AUSSOM ka baxaan ay u nuglaan karaan weerarro ama dib-u-qabsasho ay sameyso Al-Shabaab.

Shabeellaha Hoose iyo Shabeellaha Dhexe ayaa ka mid ah meelaha ay ICG u aragtay inay u baahan yihiin qorshe amni oo gaar ah, iyadoo magaalooyin iyo waddooyin muhiim ah ay u baahan doonaan in si gaar ah loo ilaaliyo.

Sida laga soo xigtay warbixinta, ciidamada Soomaaliya iyo kuwa dalalka ay dowladda federaalka la leedahay heshiisyada amni ee laba geesoodka ah ayaa door ka qaadan kara sugidda goobahaas marka ay AUSSOM ka baxdo.

ICG waxay ugu dambeyn ku talisay in dowladda Soomaaliya iyo saaxiibbadeeda caalamiga ah ay si degdeg ah u diyaariyaan qorshe cusub oo amni, ka hor inta aan taageerada UNSOS si buuxda loo soo afjarin.

GAROWE ONLINE